We moeten het ook even over de Franse rente hebben
De aandacht van de financiële wereld gaat vooral uit naar de Amerikaanse rente — maar stijgende rentes zijn wereldwijd een probleem. Ook hier in Europa, waar het verschil (spread) tussen de Franse en Duitse 10-jaars rente is opgelopen tot meer dan 100 basispunten (1%). Gaat de ECB hiervoor het noodinstrument TPI inzetten?
De Franse overheid moet nu, voor het eerst sinds 2012, een premie van 104 basispunten (1,04%) meer betalen op 10-jaars obligaties dan Duitsland. De reden is simpel: het land geeft te veel geld uit. Het begrotingstekort komt dit jaar naar verwachting uit op 5,4%. De Franse regering wil dit met bezuinigingen terugbrengen, maar oppositiepartijen vechten de plannen aan — met het oog op de verkiezingen over zeven maanden. Dat kan de regering mogelijk eerder ten val brengen en de onzekerheid over de staatsfinanciën verder vergroten.
Tijd om in te grijpen?
Bessent heeft onlangs een poging gedaan om met steunaankopen in te grijpen op de Amerikaanse obligatiemarkt en de ECB heeft sinds 2022 ook een wapen achter de hand dat kan worden ingezet als renteverschillen binnen de eurozone te groot worden: het TPI, het Transmission Protection Instrument.
Dit instrument werd in 2022 gecreëerd, in een periode waarin de renteverschillen — net als nu — opliepen doordat de rente steeg. Cruciaal verschil: destijds ging het, al werd dat nooit officieel gezegd, om Italië en niet om Frankrijk. De officieuze uitleg van de afkorting was dan ook "To Protect Italy".
Er is echter veel gebeurd in vier jaar:
2022:
🇮🇹 Italië — schuld 146% van bbp → rentespread t.o.v. Duitsland ~240 bp
🇫🇷 Frankrijk — schuld 113% van bbp → rentespread t.o.v. Duitsland ~60 bp
2026:
🇮🇹 Italië — schuld 139% van bbp → rentespread t.o.v. Duitsland ~87 bp
🇫🇷 Frankrijk — schuld 118% van bbp → rentespread t.o.v. Duitsland ~104 bp
Frankrijk betaalt nu dus een hogere rente dan Italië.
The trend is your ami
Wie weet valt het Italiaanse dieet wel heel goed in Frankrijk?
Frankrijk kan wel hoop putten uit de Italiaanse cijfers: de staatsschuld daar is namelijk nog steeds hoger dan in Frankrijk, maar dalende.
De richting waarin de hoogte van de staatsschuld beweegt blijkt voor de geëiste rente dus belangrijker dan het absolute niveau. Dus als Frankrijk die richting weet om te buigen, zal dat direct verlichting geven. Tijd dus voor Frankrijk om het Italiaanse dieet te volgen.
Dat zal door alle politieke tegenstellingen en onwil om hervormingen door te voeren echter lastig worden. Dat is dan ook de reden dat het TPI voorlopig niet zal worden ingezet.
De voorwaarden om het TPI te gebruiken, omvatten namelijk onder meer "fiscal sustainability" en "sound and sustainable macroeconomic policies" — en zover is Frankrijk helaas nog lang niet.
